حسابرسی مستمر چیست؟

حسابرسی مستمر،به عنوان یک فناوری مکانیزه،گامی اساسی به سمت ارائه ی اطمینان به هنگام بوده و به حسابرسان اجازه می دهد تا بسیاری از روش های حسابرسی را به صورت آنلاین و به هنگام اجرا کند و از انجام بسیاری از وظایف حسابرسی دستی و سنتی رهایی یابند.

در قبال،این زمان را صرف وظایف سطوح بالاتر حسابرسی از جمله شناخت فرایند کسب و کار صاحب کار و ارزیابی ریسک های مختلف نمایند و دیگران.

مزایای حسابرسی مستمر:

روش‌های حسابرسی مستمر:

حسابرسی مستمر از مجموعه‌ای از روش‌ها و فناوری‌ها استفاده می‌کند تا بررسی و ارزیابی لحظه‌ای داده‌ها و فعالیت‌های مالی را تضمین کند. این روش‌ها دقت، کارایی و اثربخشی کلی فرآیند حسابرسی را ارتقا می‌دهند. در اینجا روش‌های جامع حسابرسی مستمر آورده شده است:

1. استفاده از فناوری‌های پیشرفته

حسابرسی مستمر به شدت از فناوری‌های پیشرفته برای اتوماسیون و بهینه‌سازی فرآیند حسابرسی استفاده می‌کند. فناوری‌هایی مانند محاسبات ابری، بلاک‌چین و هوش مصنوعی (AI) نقش‌های حیاتی را ایفا می‌کنند. این فناوری‌ها امکان جمع‌آوری، پردازش و تجزیه‌وتحلیل داده‌های بزرگ را به صورت لحظه‌ای فراهم می‌کنند، به طوری که حسابرسان به اطلاعات به‌روز و دقیق دسترسی داشته باشند.

2. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها

تجزیه‌وتحلیل داده‌ها در اساس حسابرسی مستمر است. این فرآیند شامل استفاده از روش‌های آماری و محاسباتی برای تجزیه‌وتحلیل مجموعه‌های بزرگ داده و کشف الگوها، ناهمسانی‌ها و روندها است. با استفاده از تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، حسابرسان می‌توانند ناهمسانی‌ها و مشکلات احتمالی را لحظه‌ای شناسایی کرده و بررسی و حل آن‌ها را فوراً انجام دهند. ابزارهای متداول مورد استفاده در تجزیه‌وتحلیل داده‌ها شامل SQL، Python، R و نرم‌افزارهای حسابرسی ویژه مانند ACL و IDEA است.

3. سیستم‌های نظارت مداوم

سیستم‌های نظارت مداوم ابزارهای اتوماتیک هستند که به طور مداوم داده‌ها را بررسی و تجزیه‌وتحلیل می‌کنند تا از انحراف‌ها از الگوها و کنترل‌های تعیین‌شده مطلع شوند. این سیستم‌ها به حسابرسان و مدیریت اعلام هرگونه ناهمسانی یا فعالیت‌های مشکوک به محض وقوع می‌کنند.

مقایسه حسابرسی سنتی و مستمر:

حسابرسی سنتی و حسابرسی مستمر دو رویکرد متفاوت در فرآیند حسابرسی هستند، هرکدام با ویژگی‌ها، مزایا و محدودیت‌های خاص خود. در ادامه مقایسه جامعی بین این دو آورده شده است:

1. رویکرد حسابرسی:
   • حسابرسی سنتی: حسابرسی سنتی به رویکرد دوره‌ای پیروی می‌کند، جایی که حسابرسی‌ها به فواصل زمانی ثابت، معمولاً سالیانه یا فصلی، انجام می‌شوند. حسابرسان برای یک دوره خاص، گزارش‌های مالی و تراکنش‌ها را بررسی می‌کنند.
   • حسابرسی مستمر: حسابرسی مستمر شامل نظارت و بررسی لحظه‌ای داده‌ها و فعالیت‌های مالی است. حسابرسان به‌طور مداوم تراکنش‌ها و کنترل‌ها را ارزیابی می‌کنند تا ناهنجاری‌ها را به‌سرعت شناسایی کنند.
2. زمان‌بندی:
   • حسابرسی سنتی: حسابرسی‌ها پس از پایان دوره گزارش‌دهی انجام می‌شوند، که به این معنی است که مشکلات تنها به‌صورت بازبینی پس‌زمینه شناسایی می‌شوند.
   • حسابرسی مستمر: حسابرسی به‌طور مستمر در طول دوره حسابداری انجام می‌شود، اطلاعات فوری را فراهم می‌کند و نواقص به‌سرعت شناسایی می‌شوند.
3. فراوانی:
   • حسابرسی سنتی: حسابرسی‌ها معمولاً به‌صورت دوره‌ای انجام می‌شوند، معمولاً سالیانه یا فصلی.
   • حسابرسی مستمر: حسابرسی به‌طور مستمر و پی‌درپی انجام می‌شود، نظارت و اطمینان در زمان واقعی فراهم می‌کند.
4. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها:
   • حسابرسی سنتی: تجزیه‌وتحلیل داده‌ها معمولاً به‌صورت دستی انجام می‌شود، حسابرسان نمونه‌هایی از تراکنش‌ها را بررسی می‌کنند.
   • حسابرسی مستمر: تجزیه‌وتحلیل داده‌ها به‌صورت اتوماتیک و با استفاده از فناوری‌های پیشرفته مانند تجزیه‌وتحلیل داده‌ها و هوش مصنوعی صورت می‌گیرد تا حجم بزرگی از داده‌ها را به صورت لحظه‌ای تجزیه‌وتحلیل کند.
5. شناسایی خطاها و کلاهبرداری:
   • حسابرسی سنتی: خطاها و کلاهبرداری ممکن است تا زمان انجام حسابرسی شناسایی نشوند، که منجر به زیان‌های مالی ممکن است شود.
   • حسابرسی مستمر: خطاها و کلاهبرداری به‌سرعت تشخیص داده می‌شوند زیرا حسابرسان به‌طور مداوم تراکنش‌ها و کنترل‌ها را نظارت می‌کنند، که احتمال وقوع زیان‌های قابل توجه را کاهش می‌دهد.

استفاده از حسابرسی مستمر،کارایی و اثر بخشی فرایندهای موسسات حسابرسی را افزایش داده و انکان حسابرسی های مکرر و یا به هنگام تر را فراهممی سازد ودر نتیجه قابلیت اتکای اطلاعات مالی به هنگام را افزایش می دهد.

درک کامل حسابرسی مستمر نیاز به ارائه تعریف پذیرفته شده ای از آن دارد.

حسابرسی مستمر در تحقیقات دانشگاهی،گزارش های رسمی ارائه شده توسط تدوین کنندگان استاندارد ها به شیوه های مختلفی به شرح زیر تعریف شده است:

انجمن حسابداران خبره کانادا حسابرسی عملکرد را این گونه تعریف می کند:

روشی که حسابرسان را قادر به ارائه ی تاییدیه ی کتبی در خصوص یک موضوع معین،با استفاده از یک سری گزارش های حسابرسی می سازد که همزمان و یا اندکی پس از وقوع رویدادها منتشر می شود.

رضایی و دیگران حسابرسی مستمر را به عنوان فرایند نظام مند جمع آوری شواهد حسابرسی الکترونیکی به عنوان مبنای  معقولی جهت اظهارنظر در خصوص ارائه یمنصفانه صورت های مالی تهیه شده توسط سیستم های حسابداری بدون کاغذ و بهنگام تعریف کرده است.

Arens و دیگران حسابرسی مستمر را به عنوان یک سیستم حسابداری کامپیوتری تعریف کرده اند.

که در آن حسابرسان می توانند آزمون کنترل ها و محتوای معاملات خاص یا غیرعادی انجام داده و تعین کنند که آیاتغییری شده است یا خیر؟

همان گونه که از تعاریف بالا بر می آید حسابرسی مستمر تنها زمانی عملی است که به عنوان یک فرایند کاملا خودکار و در یک سیستم آنلاین پیاده سازی شود.

سیستم آنلاین محیطی است که در آن یک ارتباط شبکه ای پایدار میان سیستم صاحب کار و حسابرس وجود دارد.

بنابراین،سیستم هم مستمر بوده و هم آنلاین و ممکن است به عنوان موسسه حسابرسی/اطمینان مستمر آنلاین نیز توصیف گردد.

جمع‌بندی

حسابرسی مستمر به عنوان یک رویکرد نوین و مبتنی بر فناوری، امکان ارزیابی لحظه‌ای داده‌های مالی را فراهم می‌کند و با استفاده از ابزارهای پیشرفته مانند هوش مصنوعی، بلاک‌چین و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، دقت و کارایی فرآیند حسابرسی را افزایش می‌دهد.

در مقایسه با حسابرسی سنتی، این روش نظارت مستمر بر تراکنش‌ها و کنترل‌های مالی را ممکن می‌سازد و به کاهش ریسک‌های مالی و افزایش قابلیت اطمینان اطلاعات کمک می‌کند. همچنین، حسابرسی مستمر از طریق اتوماسیون فرآیندها، شناسایی سریع ناهنجاری‌ها و پیشگیری از تقلب‌های مالی را تسهیل می‌کند.

با توجه به تعاریف ارائه‌شده توسط محققان و نهادهای استاندارد، پیاده‌سازی موفق این نوع حسابرسی مستلزم یک سیستم کاملاً خودکار و آنلاین است که ارتباط مداوم میان حسابرسان و سیستم‌های مالی سازمان را تضمین کند. این تحول، موسسات حسابرسی را قادر می‌سازد تا نظارت بهنگام و جامعی بر عملکرد مالی سازمان‌ها داشته باشند و تصمیم‌گیری‌های مالی را بهبود بخشند.